Wat gebeurt er in je lichaam bij breathwork?

De tintelingen en de kramp in je handen die je bij snel ademen kunt voelen, komen door een daling van koolstofdioxide (CO2) in je bloed. Daardoor verschuift de zuurgraad van je bloed en verandert de doorbloeding van je hersenen, waar je duizelig van kunt worden (MSD Manual, 2025). Langzaam ademen werkt via je hart en je zenuwstelsel: je hartslag gaat bij elke ademhaling iets op en neer, en je lichaam schuift richting rust en herstel (Russo e.a., 2017).

Wat doen zuurstof en CO2 als je ademt?

Bij elke inademing komt er zuurstof in je longen, die via je bloed naar je cellen gaat. Je cellen maken daarbij CO2 aan, en dat adem je weer uit. In rust adem je ongeveer 10 tot 20 keer per minuut (Russo e.a., 2017).

Je ademhaling wordt onder meer gestuurd door CO2. Stijgt het CO2-gehalte in je bloed, dan merken sensoren in je hersenstam dat op en zetten ze je aan tot sneller ademen (Russo e.a., 2017). CO2 is dus geen afval waar je zo veel mogelijk van af moet. Het helpt je lichaam om de zuurgraad (pH) van je bloed stabiel te houden.

Wat gebeurt er als je meer uitademt dan je lichaam nodig heeft?

Als je sneller of dieper ademt dan je lichaam op dat moment nodig heeft, heet dat hyperventileren. Je blaast dan meer CO2 uit dan je aanmaakt, zodat het CO2-gehalte in je bloed daalt en de pH stijgt. Artsen noemen dat een respiratoire alkalose (MSD Manual, 2025).

Bij intensieve vormen van breathwork, zoals de ademhaling van Wim Hof (de Wim Hof Methode) en verbonden ademhaling, gebeurt dit met opzet. In een onderzoek naar Holotropic Breathwork, ontwikkeld door Stanislav en Christina Grof, en naar verbonden ademhaling daalde de CO2 in de uitgeademde lucht duidelijk. Deelnemers bij wie die waarde verder zakte, kwamen vaker in een diepere, veranderde bewustzijnstoestand (Havenith e.a., 2025).

Een lager CO2-gehalte zet een paar dingen in gang:

1. Je bloed wordt basischer. Hoeveel last je daarvan hebt, hangt af van hoe snel en hoe ver je CO2 daalt (MSD Manual, 2025).
2. Er is minder vrij calcium in je bloed, omdat er meer calcium aan eiwitten in je bloed bindt (MSD Manual, 2025).
3. Bloedvaten in je hersenen vernauwen, vooral in de hersenschors. Daardoor stroomt er tijdelijk minder bloed naar die delen van je hersenen (Havenith e.a., 2025).
4. Je bloed geeft zuurstof minder makkelijk af. Het zuurstofgehalte in je bloed kan stijgen, maar door het zogeheten Bohr-effect komt er minder zuurstof bij je hersenen aan (Havenith e.a., 2025; Lueken e.a., 2026).

Waarom tintelen je handen bij breathwork?

Tintelingen in je handen, voeten of rond je mond horen bij een acute respiratoire alkalose, net als een licht gevoel in je hoofd en spierkramp. Volgens de MSD Manual komen ze waarschijnlijk door de veranderde pH en doorbloeding. Onderzoekers van intensief ademwerk noemen tintelingen in handen en gezicht en spierkramp veelvoorkomende lichamelijke effecten (Lueken e.a., 2026).

Ga je langer of heftiger door, dan kunnen je handen of voeten verkrampen. Artsen noemen dat tetanie of carpopedale spasmen. Volgens de MSD Manual ontstaat zo’n kramp in ernstige gevallen door de daling van het vrije calcium in je bloed (MSD Manual, 2025).

Waarom word je duizelig van breathwork?

Duizeligheid hangt waarschijnlijk samen met de veranderde doorbloeding van je hersenen. Er komt dan minder bloed, en dus minder zuurstof, bij delen van je hersenen. Je kunt je licht in je hoofd of wat verward voelen, en in het ergste geval flauwvallen (MSD Manual, 2025).

Bij de ademhaling van Wim Hof komt daar nog iets bij. Je ademt eerst een aantal keer diep en snel en houdt daarna je adem lang vast. Omdat je CO2 dan laag is, duurt het langer voordat je de drang voelt om weer te ademen.

In een onderzoek van het Radboudumc leerden 12 gezonde vrijwilligers deze techniek, samen met meditatie en blootstelling aan kou. Tijdens het oefenen wisselde een te basisch bloed af met een tekort aan zuurstof, en de hoeveelheid adrenaline in hun bloed steeg sterk (Kox e.a., 2014). Daarom geldt bij deze techniek: nooit in of bij water, en nooit tijdens het autorijden.

Wat gebeurt er in je lichaam als je langzaam ademt?

Langzaam ademen werkt bijna andersom. In een overzichtsartikel over de effecten ervan gaat het om 4 tot 10 ademhalingen per minuut (Russo e.a., 2017). Je hartslag versnelt een beetje als je inademt en vertraagt als je uitademt. Dat heet respiratoire sinusaritmie, en het is een normaal verschijnsel.

Rond 6 ademhalingen per minuut worden die schommelingen in je hartslag het grootst. De baroreflex, het systeem dat je bloeddruk bijstuurt via sensoren in je grote bloedvaten, werkt bij dat tempo sterker mee. In meerdere studies daalde de gemiddelde bloeddruk tijdens langzaam ademen (Russo e.a., 2017).

Je autonome zenuwstelsel heeft twee kanten. Het sympathische deel zet je lichaam aan tot actie, het parasympathische deel helpt bij rust en herstel. Langzaam ademen verschuift de balans richting het parasympathische deel, zonder de andere kant uit te zetten (Russo e.a., 2017). Een belangrijke zenuw aan die rustkant is de nervus vagus.

Wil je dit zelf voelen, probeer dan hartcoherentie: 5,5 seconden in en 5,5 seconden uit, ongeveer 5,5 ademhalingen per minuut. Oefen mee op de oefenpagina. Houd er wel rekening mee dat veel van dit onderzoek bij gezonde mensen is gedaan, en dat de auteurs van het overzicht meer onderzoek hard nodig vinden (Russo e.a., 2017).

Hoe voorkom je vervelende klachten?

Tintelingen en duizeligheid zijn een signaal dat je CO2 laag is. Vertraag dan je ademhaling en adem door je neus, met een uitademing die wat langer is dan je inademing. Stop je met snel ademen, dan loopt je CO2 weer op en zakken de klachten meestal weg.

Intensieve technieken zijn niet voor iedereen. Onderzoekers sluiten mensen met epilepsie, andere neurologische aandoeningen, hart- en vaatziekten, longziekten en zwangeren uit van dit soort ademwerk (Lueken e.a., 2026). Lees de pagina over veiligheid voordat je een intensieve techniek probeert.

Adem je ook buiten breathwork om vaak te snel? Volgens Thuisarts komt dat meestal door stress of angst, maar soms door een lichamelijke oorzaak. Bel direct je huisarts of de huisartsenspoedpost als je snel ademt en ook pijn op de borst hebt die niet weggaat, of als je erg benauwd bent. Rustige oefeningen vind je bij ademhalingsoefeningen bij hyperventilatie.